Tercera Declaración
A diferencia de la primera y segunda declinaciones, la tercera declinación posee variaciones significativas en el nominativo singular, pero comparte características fundamentales que se repiten en la mayoría de los vocablos:
• El genitivo singular (generalmente terminado en -ος o -εως) revela la verdadera raíz de la palabra, que sirve de base para los demás casos.
• El genitivo plural siempre tiene la desinencia -ων.
• El dativo siempre contiene la vocal iota: -ι en el singular y -σι(ν) en el plural (cuando la raíz termina en gutural, κ/γ/χ + σιν = -ξιν).
• En diversos vocablos masculinos y femeninos, el acusativo singular termina en -α (o -ν).
1. Vocablos Masculinos y Femeninos (Genitivo en -ος)
| Caso | πατήρ (ὁ) - padre | μήτηρ (ἡ) - madre | γυνή (ἡ) - mujer | χάρις (ἡ) - gracia |
|---|---|---|---|---|
| Nom. Sg. | πατήρ | μήτηρ | γυνή | χάρις |
| Gen. Sg. | πατρός | μητρός | γυναικός | χάριτος |
| Dat. Sg. | πατρί | μητρί | γυναικί | χάριτι |
| Acus. Sg. | πατέρα | μητέρα | γυναῖκα | χάριν (o χάριτα) |
| Voc. Sg. | πάτερ | μῆτερ | γύναι | χάρις |
| Nom. Pl. | πατέρες | μητέρες | γυναῖκες | χάριτες |
| Gen. Pl. | πατέρων | μητέρων | γυναικῶν | χαρίτων |
| Dat. Pl. | πατράσι(ν) | μητράσι(ν) | γυναιξίν | χάρισι(ν) |
| Acus. Pl. | πατέρας | μητέρας | γυναῖκας | χάριτας |
Siguen este patrón: αἰών (αἰῶνος), ὁ (era, eternidad); ἀνήρ (ἀνδρός), ὁ (hombre, marido); ἐλπίς (ἐλπίδος), ἡ (esperanza); μάρτυς (μάρτυρος), ὁ (testigo); ποιμήν (ποιμένος), ὁ (pastor); σάρξ (σαρκός), ἡ (carne); σωτήρ (σωτῆρος), ὁ (salvador); χείρ (χειρός), ἡ (mano); y el pronombre indefinido/interrogativo τις / τίς (τινός).
2. Vocablos con Genitivo Singular en -εως
| Caso | βασιλεύς (ὁ) - rey | ἀρχιερεύς (ὁ) - sumo sacerdote | δύναμις (ἡ) - poder |
|---|---|---|---|
| Nom. Sg. | βασιλεύς | ἀρχιερεύς | δύναμις |
| Gen. Sg. | βασιλέως | ἀρχιερέως | δυνάμεως |
| Dat. Sg. | βασιλεῖ | ἀρχιερεῖ | δυνάμει |
| Acus. Sg. | βασιλέα | ἀρχιερέα | δύναμιν |
| Voc. Sg. | βασιλεῦ | ἀρχιερεῦ | δύναμις |
| Nom./Acus. Pl. | βασιλεῖς | ἀρχιερεῖς | δυνάμεις |
| Gen. Pl. | βασιλέων | ἀρχιερέων | δυνάμεων |
| Dat. Pl. | βασιλεῦσι(ν) | ἀρχιερεῦσι(ν) | δυνάμεσι(ν) |
Siguen este modelo: γραμματεύς (γραμματέως), ὁ (escriba); θλίψις (θλίψεως), ἡ (tribulación); κρίσις (κρίσεως), ἡ (juicio); πίστις (πίστεως), ἡ (fe); πόλις (πόλεως), ἡ (ciudad).
3. Vocablos Neutros de la Tercera Declinación
| Caso | ὕδωρ (τό) - agua | ὄνομα (τό) - nombre | πνεῦμα (τό) - espíritu | ἔθνος (τό) - nación |
|---|---|---|---|---|
| Nom./Acus. Sg. | ὕδωρ | ὄνομα | πνεῦμα | ἔθνος |
| Gen. Sg. | ὕδατος | ὀνόματος | πνεύματος | ἔθνους |
| Dat. Sg. | ὕδατι | ὀνόματι | πνεύματι | ἔθνει |
| Nom./Acus. Pl. | ὕδατα | ὀνόματα | πνεύματα | ἔθνη |
| Gen. Pl. | ὑδάτων | ὀνομάτων | πνευμάτων | ἐθνῶν |
| Dat. Pl. | ὕδασι(ν) | ὀνόμασι(ν) | πνεύμασι(ν) | ἔθνεσι(ν) |
Siguen el modelo neutro en -ματος: αἷμα (αἵματος), τό (sangre); θέλημα (θελήματος), τό (voluntad); ῥῆμα (ῥήματος), τό (palabra); στόμα (στόματος), τό (boca); σῶμα (σώματος), τό (cuerpo). Otros neutros importantes: φῶς (φωτός), τό (luz); πῦρ (πυρός), τό (fuego); ὄρος (ὄρους), τό (monte); ἔτος (ἔτους), τό (año); τέλος (τέλους), τό (fin).
4. Adjetivos Mixtos/3ª Declinación: πᾶς, πᾶσα, πᾶν (todo, cada) y πολύς, πολλή, πολύ (mucho)
| Caso | Masc. (πᾶς) | Fem. (πᾶσα) | Neut. (πᾶν) | Masc. (πολύς) | Fem. (πολλή) | Neut. (πολύ) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Nom. Sg. | πᾶς | πᾶσα | πᾶν | πολύς | πολλή | πολύ |
| Gen. Sg. | παντός | πάσης | παντός | πολλοῦ | πολλῆς | πολλοῦ |
| Dat. Sg. | παντί | πάσῃ | παντί | πολλῷ | πολλῇ | πολλῷ |
| Acus. Sg. | πάντα | πᾶσαν | πᾶν | πολύν | πολλήν | πολύ |
| Nom. Pl. | πάντες | πᾶσαι | πάντα | πολλοί | πολλαί | πολλά |
| Gen. Pl. | πάντων | πασῶν | πάντων | πολλῶν | πολλῶν | πολλῶν |
| Dat. Pl. | πᾶσι(ν) | πάσαις | πᾶσι(ν) | πολλοῖς | πολλαῖς | πολλοῖς |
| Acus. Pl. | πάντας | πάσας | πάντα | πολλούς | πολλάς | πολλά |
Vocabulario
Vocabulário / Vocabulary
- ἐπερωτάω: pregunto; exijo
- ἐρωτάω: pregunto; pido
- εὐαγγελίζω: anuncio buenas nuevas, evangelizo
- πίνω: bebo
- συνάγω: reúno
- γραμματεύς (γραμματέως), ὁ: escriba
- ἐλπίς (ἐλπίδος), ἡ: esperanza
- θέλημα (θελήματος), τό: voluntad
- θλίψις (θλίψεως), ἡ: tribulación, angustia
- κρίσις (κρίσεως), ἡ: juicio
- πῦρ (πυρός), τό: fuego
- ῥῆμα (ῥήματος), τό: palabra
- στόμα (στόματος), τό: boca
- ὕδωρ (ὕδατος), τό: agua
- φῶς (φωτός), τό: luz
ἐν ἑνὶ πνεύματι ἡμεῖς πάντες εἰς ἓν σῶμα ἐβαπτίσθημεν
(Pues en un mismo Espíritu todos nosotros fuimos bautizados en un solo cuerpo — 1 Corintios 12.13)